اِسْتَدْبَرَ

فعل ماضی ثلاثی مزید باب استفعال
bookmark

معنای اِسْتَدْبَرَ

اِسْتَدْبَرَ

أتى من الوراء:«اسْتَدْبَروا العدوَّ»
(
المنجد في اللغة العربیة المعاصرة
, ص444)
sourceLink

ضِدُّ استَقْبَلَ‌ ، يقال استَدْبَرَه فَرَمَاه، أَي أَتَاه من وَرائِه
(
تاج العروس
, ج6 , ص390)
sourceLink

اَدْبَرَ
(
دستور اللغة
, ص337)
sourceLink

إِن فلاناً لو استقبل من أَمره ما استدبره لَهُدِيَ لِوِجْهَةِ أَمْرِه أَي لو علم في بَدْءِ أَمره ما علمه في آخره لاسْتَرْشَدَ لأَمره
(
لسان العرب
, ج4 , ص273)
sourceLink

دبر الاسْتِدْبار : نقيضُ الاسْتِقْبال،يقال: اسْتَدبَر فلان من أمْرِه ما لم يكُن استُقْبِلَ : أي عَرَفَ من عاقبتِهِ ما لم يَكُنْ عَرَفَ من أوّله. ¦¦
theDescriptionIsMachineCreated
و استدبر فلان فلاناً يرميه:أي تبع دبره لما وَلَّى.
theDescriptionIsMachineCreated
(
شمس العلوم
, ج4 , ص2027)
sourceLink

ضِدُّ اسْتَقْبَلَ ، - و - الأمرَ: رأى في عاقِبتهِ ما لم ير في صَدْرِهِ ، و اسْتَأْثَرَ.
theDescriptionIsMachineCreated
(
القاموس المحیط
, ج2 , ص84)
sourceLink

و استدبر من أمره ما لم يكن استقبل أي عرف في آخره ما لم يعرف في أوّله.
theDescriptionIsMachineCreated
(
أساس البلاغة
, ص182)
sourceLink

اِسْتَدْبَرَهُ

ضد استقبلهُ ¦¦
استأثرهُ و تتبَّعهُ
(
المنجد فی اللغة
, ص205)
sourceLink

رأَى في عاقبته ما لم ير في صدره ¦¦
أَتاه من ورائه
(
‏لسان اللسان
, ص386)
sourceLink

أَتاه من ورائه ¦¦
اسْتَأْثَر به
(
المعجم الوسيط
, ص269)
sourceLink

او را برگزيد و از پى او آمد ¦¦
ضد(اِسْتَقْبَلَهُ)است
(
فرهنگ ابجدی
, ص56)
sourceLink

استأْثرهُ ¦¦
ضدّ استقبلَهُ
(
أقرب الموارد
, ج2 , ص171)
sourceLink

روگردان شدن(از كسى)،پشت كردن(به كسى).
(
فرهنگ معاصر عربي - فارسي
, ص190)
sourceLink

أَتاه من ورائه
(
لسان العرب
, ج4 , ص270)
sourceLink

رأَى في عاقبته ما لم ير في صدره
(
لسان العرب
, ج4 , ص273)
sourceLink

يقال: إن فلانا لو استقبلَ من أمره ما استدبره لَهُدِيَ لِوجْهة أمره، أي لو علم في بَدْءِ أمرِه ما علمه في آخره لاسترشد أمره...
theDescriptionIsMachineCreated
(
تهذیب اللغة
, ج14 , ص80)
sourceLink

أَتاهُ من وَرائِه.
theDescriptionIsMachineCreated
(
المحکم و المحیط الأعظم
, ج9 , ص312)
sourceLink

رَأَى فى عاقِبَتِه ما لَمْ يَرَ فى صَدْرِه.
theDescriptionIsMachineCreated
(
المحکم و المحیط الأعظم
, ج9 , ص314)
sourceLink

خلافُ اسْتَقْبَلَهُ . و - مِنْ أَمرِهِ ما لم يكُنِ استقبَل: عرفَ في آخرِهِ ما لم يعرِفْ في أَوَّلهِ .
theDescriptionIsMachineCreated
(
الطراز الأول
, ج7 , ص416)
sourceLink

اِسْتَدْبَرَ المقاتلُ خصمه فطعنه بظهره

أتاه من ورائه
(
معجم الأفعال المتداولة
, ص216)
sourceLink

اسْتَدْبَرْتُ الشَّىء

خِلاَفُ اسْتَقْبَلْتُهُ‌.
(
المصباح المنیر
, ص189)
sourceLink

اسْتَدْبَرَ الأَمْرَ

رأى في عاقبتهِ ما لم يَرَهُ في صدره
(
المنجد فی اللغة
, ص205)
sourceLink

عاقبت كارى را ديد كه در اول آن نديده بود.
(
فرهنگ ابجدی
, ص56)
sourceLink

راَى في عاقبتهِ ما لم يَرَهُ في صدرهِ.
(
أقرب الموارد
, ج2 , ص171)
sourceLink

رأَى فى نهايَتِهِ‌ ما لم يَرَ فى بدايَتِه
(
المعجم الوسيط
, ص269)
sourceLink

اسْتَدْبَرَ أَمْرًا

رأى في نهايته ما لم يَرَ في بدايته
(
المنجد في اللغة العربیة المعاصرة
, ص444)
sourceLink

اِستَدْبَرَ الابلَ

استاقها (الاساس في ترجمة وزع).
(
أقرب الموارد
, ج2 , ص262)
sourceLink

لا يجوز لك،عند التخلّي،أن تستقبل القبلة أو تَسْتَدْبِرُهَا

تضعها خلفك
(
معجم الأفعال المتداولة
, ص216)
sourceLink

شاهد معنایی اِسْتَدْبَرَ

اِسْتَقْبَلُوا مُدْبِراً وَ اِسْتَدْبَرُوا مُقْبِلاً

استدبره: استأثره و ضد استقبله و الأمر راى فى عاقبته ما لم يره فى صدره (اقرب) آنرا بر خود اختيار كرد ضد استقبل در آخر كار چيزى را ديد كه در اول نديده بود
(
قاموس نهج البلاغه
)
sourceLink

مداخل هم ریشه اِسْتَدْبَرَ

الدال و الباء و الراء.أصل هذا الباب أنَّ‌ جُلّه فى قياسٍ‌واحد،و هو آخِر الشَّىء و خَلْفُه خلافُ‌ قَبُلِه.و تشذّ عنه كلماتٌ‌ يسيرة نذكرُها.(معجم مقاییس اللغة , ج2 , ص324)sourceLink

اسماء

المُسْتَدْبَرمصدر میمی ثلاثی مزید باب استفعال/مصدر ثلاثی مزید باب استفعالالدُّوبَارَةالمُدَابَرمشتق ثلاثی مزید باب مفاعله/مصدر ثلاثی مزید باب مفاعلهالمُسْتَدْبِرمشتق ثلاثی مزید باب استفعالدَبَرُالمُدَبِّرمشتق ثلاثی مزید باب تفعیلالمُدَبَّرمشتق ثلاثی مزید باب تفعیل/مصدر ثلاثی مزید باب تفعیلالدَّبْرَتانالتَّدَبُّرمصدر ثلاثی مزید باب تفعّلالأَدْبَرالدَّبَرِيّمشتق ثلاثی مجرد المَدْبَرمصدر ثلاثی مجرد /اسم زمان و مکان ثلاثی مجرد الدَّابِرِيَّةالدّابِرِينالدُّبارةجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الدَّبْرَاءصفت مشبهه ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدَّبَرمصدر ثلاثی مجرد باب فعِل یفعَلالدُّبْرجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدَّبِيرمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدَّبَارمصدر ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالأُدَيْبِرجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الدَّبَرَةمصدر ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلدُبَارالدَّابِرَةمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدِّبَارَةجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الأُدَابِرمشتق ثلاثی مجرد الدُّبْرَةجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الدَّبِرجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعِل یفعَلالدَّوَابِرجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد التَّدَابُرمصدر ثلاثی مزید باب تفاعلالمُدْبِرمشتق ثلاثی مزید باب إفعالالدَّبَرَانجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالمَدْبُورمشتق ثلاثی مجرد الدِّبَارجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالاسْتِدْبَارمصدر ثلاثی مزید باب استفعالالتَّدْبِيرمصدر ثلاثی مزید باب تفعیلالدَّبْرَةجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدَّبُورمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلدُبَيْرٌالدَّبُّورجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الأدبارجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الدُّبُرِيّمشتق ثلاثی مجرد الدَّبِرَةجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الدِّبْرجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الدُّبُورمصدر ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدُّبَيْرَةالمُدَابِرمشتق ثلاثی مزید باب مفاعلهالإدْبَارَةمصدر ثلاثی مزید باب إفعالالدَّابرمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدَّبْرِيّاسم منسوب ثلاثی مجرد الدَّبُورةجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد المَدْبَرَةمشتق ثلاثی مجرد /مصدر ثلاثی مجرد الدَّبْرَىالمُدَبَّرَةمصدر میمی ثلاثی مزید باب تفعیل/مصدر ثلاثی مزید باب تفعیلالتَّدابيرمصدر ثلاثی مزید باب تفعیلالسِّهام الدَّابرالمُدَابَرَةمشتق ثلاثی مزید باب مفاعلهالدِّبْرَةجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد الإِدْبَارمصدر ثلاثی مزید باب إفعالالدَّبْرمصدر ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالدُّبُرجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُل
typography

حقوق مادی و معنوی این پایگاه متعلق به مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی است و نشر غیر مجاز محتوای آن پیگرد قانونی دارد.