أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اَللّٰهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ مَنْ فِي اَلْأَرْضِ وَ اَلشَّمْسُ وَ اَلْقَمَرُ وَ اَلنُّجُومُ وَ اَلْجِبٰالُ وَ اَلشَّجَرُ وَ اَلدَّوَابُّ وَ كَثِيرٌ مِنَ اَلنّٰاسِ وَ كَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ اَلْعَذٰابُ (آیه 18/سوره الحج) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص230) 
السجود في اللغة الميل و الخضوع و التطأمن و الإذلال. و كل شيء ذل فقد سَجَدَ، و منه" سَجَدَ البعير "إذا خفض رأسه عند ركوبه. و سَجَدَ الرجل: وضع جبهته على الأرض. و في الشرع عبارة عن هيئة مخصوصة و منه سُجُودُ الصلاة، و السَّاجِدُ هو الفاعل للسجود، و قد يعبر به عن الصلاة. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص63) 
يكون السجود على جهة الخضوع و التواضع كقوله عز و جل: أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اَللّٰهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي اَلسَّمٰاوٰاتِ. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
كل من ذل و خضع لما أُمر به، فقد سجد. ابن سيده سَجَدَ يَسْجُدُ سجوداً وضع جبهته بالأَرض. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص206) 
أصل السجود: الخشوع و التواضع. يقال: سجد البعير: إِذا خفض رأسه ليُرْكَب. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( شمس العلومشمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم
, ج5 , ص2981) 
سجود المَوَاتِ كلُّه في القرآن: طاعتُه لِمَا سُخِّرَ لَهُ. و منه قول اللّٰه جل و عز: أَ لَمْ تَرَ أَنَّ اَللّٰهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ مَنْ فِي اَلْأَرْضِ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج10 , ص302) 
(أبو عبيد عن أبي عمرو): أسْجَدَ الرجلُ إذا طَأطَأ رأسَهُ و انحَنى، و سَجَدَ إذا وضعَ جَبهتَهَ بالأرض. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج10 , ص300) 
وَ لِلّٰهِ يَسْجُدُ مٰا فِي اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ مٰا فِي اَلْأَرْضِ مِنْ دٰابَّةٍ وَ اَلْمَلاٰئِكَةُ وَ هُمْ لاٰ يَسْتَكْبِرُونَ (آیه 49/سوره النحل) 
هذا ينطوي على النّوعين من السّجود، التّسخير و الاختيار. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص397) 
اَلسُّجُودُ أصله: التّطامن و التّذلّل، و جعل ذلك عبارة عن التّذلّل للّه و عبادته، و هو عامّ في الإنسان، و الحيوانات، و الجمادات، و ذلك ضربان: سجود باختيار، و ليس ذلك إلا للإنسان، و به يستحقّ الثواب، و سجود تسخير، و هو للإنسان، و الحيوانات، و النّبات. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص396) 
السُّجُود اصلش، آرامش و فروتنى و اطاعت است، كه عبارت از فروتنى براى عبادت خداى و پرستش او، قرار داده شده. سجود - واژۀ عام و فراگيرى است كه در انسانها و حيوانات، و جمادات به طور عموم هست و بر دو نوع است: 1 - سجودى با اختيار، اين سجود اختيارى نيست مگر براى انسان كه بهوسيلۀ آن استحقاق و شايستگى ثواب و پاداش مىيابد . 2 - سجودى كه قهرى و طبيعى است كه هم براى انسان و هم براى حيوانات هست. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص183) 
اين آيه دربرگيرنده و شامل دو نوع از سجود يعنى سجود قهرى و اختيارى است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص184) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص230) 
لاٰ تَسْجُدُوا لِلشَّمْسِ وَ لاٰ لِلْقَمَرِ وَ اُسْجُدُوا لِلّٰهِ اَلَّذِي خَلَقَهُنَّ إِنْ كُنْتُمْ إِيّٰاهُ تَعْبُدُونَ (آیه 37/سوره فصلت) 
باز ظاهرا مراد خضوع و تذلّل است نه سجدۀ نماز و شايد هم سجدۀ متعارف باشد و مؤيّد آن وجوب سجدۀ متعارف است با خواندن و يا شنيدن اين آيه 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص229) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص230) 
وَ لِلّٰهِ يَسْجُدُ مَنْ فِي اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ طَوْعا وَ كَرْها وَ ظِلاٰلُهُمْ بِالْغُدُوِّ وَ اَلْآصٰالِ (آیه 15/سوره الرعد) 
هذا سجود تسخير، و هو الدّلالة الصامتة الناطقة المنبّهة على كونها مخلوقة، و أنّها خلق فاعل حكيم. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص397) 
اَلسُّجُودُ أصله: التّطامن و التّذلّل، و جعل ذلك عبارة عن التّذلّل للّه و عبادته، و هو عامّ في الإنسان، و الحيوانات، و الجمادات، و ذلك ضربان: سجود باختيار، و ليس ذلك إلا للإنسان، و به يستحقّ الثواب، و سجود تسخير، و هو للإنسان، و الحيوانات، و النّبات. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص396) 
السُّجُود اصلش، آرامش و فروتنى و اطاعت است، كه عبارت از فروتنى براى عبادت خداى و پرستش او، قرار داده شده. سجود - واژۀ عام و فراگيرى است كه در انسانها و حيوانات، و جمادات به طور عموم هست و بر دو نوع است: 1 - سجودى با اختيار، اين سجود اختيارى نيست مگر براى انسان كه بهوسيلۀ آن استحقاق و شايستگى ثواب و پاداش مىيابد . 2 - سجودى كه قهرى و طبيعى است كه هم براى انسان و هم براى حيوانات هست. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
اين سجودى است طبيعى و قهرى و دلالتى است آرام و گويا و آگاهىدهنده بر اينكه مخلوق و آفريده است و اين موجود آفريدۀ كردگار حكيم است(اينهمه نقش عجب بر در و ديوار وجود هركه فكرت نكند نقش بود بر ديوار). 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص183) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
مراد از سجود خضوع و پيروى از قوانين طبيعى حق است كه همه بآن قوانين خاضعاند. بنظر الميزان سجدۀ طوعى آنها در مقرراتى است كه موافق طبع آنها و سجود كرهى در ناملائمات است از قبيل مرگ. مرضها و فنا و غيره على هذا هر كه در آسمانها و زمين است خاضع اراده و مشيّت و مقرّرات خدائى است در بعضىها با رغبت و در بعضىها با اكراه حتى سايههاى آنها در قبل از ظهر و بعد از ظهر و در حركت و تمايل خاضع خداوند است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص229) 
قال الشيخ أبو علي: أي ينقادون لإحداث ما أراده فيهم من أفعاله شاءوا أو أبوا، و ينقاد له ظلالهم أيضا حيث يقصرون عن مشيته في الامتداد و التقلص و الفيء و الزوال. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
السجود في اللغة الميل و الخضوع و التطأمن و الإذلال. و كل شيء ذل فقد سَجَدَ، و منه" سَجَدَ البعير "إذا خفض رأسه عند ركوبه. و سَجَدَ الرجل: وضع جبهته على الأرض. و في الشرع عبارة عن هيئة مخصوصة و منه سُجُودُ الصلاة، و السَّاجِدُ هو الفاعل للسجود، و قد يعبر به عن الصلاة. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص63) 
وَ إِذْ قُلْنا لِلْمَلائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلاَّ إِبْلِيسَ (آیه 34/سوره البقرة) 
اَلسُّجُودُ أصله: التّطامن و التّذلّل، و جعل ذلك عبارة عن التّذلّل للّه و عبادته، و هو عامّ في الإنسان، و الحيوانات، و الجمادات، و ذلك ضربان: سجود باختيار، و ليس ذلك إلا للإنسان، و به يستحقّ الثواب، و سجود تسخير، و هو للإنسان، و الحيوانات، و النّبات. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص396) 
قيل: أمروا بأن يتّخذوه قبلة، و قيل: أمروا بالتّذلّل له، و القيام بمصالحه، و مصالح أولاده، فائتمروا إلاّ إبليس. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص397) 
قُلْنٰا لِلْمَلاٰئِكَةِ اُسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلاّٰ إِبْلِيسَ (آیه 34/سوره البقرة) 
السُّجُود اصلش، آرامش و فروتنى و اطاعت است، كه عبارت از فروتنى براى عبادت خداى و پرستش او، قرار داده شده. سجود - واژۀ عام و فراگيرى است كه در انسانها و حيوانات، و جمادات به طور عموم هست و بر دو نوع است: 1 - سجودى با اختيار، اين سجود اختيارى نيست مگر براى انسان كه بهوسيلۀ آن استحقاق و شايستگى ثواب و پاداش مىيابد . 2 - سجودى كه قهرى و طبيعى است كه هم براى انسان و هم براى حيوانات هست. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص183) 
گفته شده، امر شدند به اينكه آدم را قبلۀ خويش گيرند و يا امر شدند به اينكه براى او و قيام به مصالح او و فرزندانش منقاد و كارساز و فروتن باشند(چنين كه مىبينيم اينطور نيز هست). 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص184) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص226) 
قال أَبو إِسحق: السجود عبادة لله لا عبادة لآدم لأَن الله، عز و جل، إِنما خلق ما يعقل لعبادته ابن سيده سَجَدَ يَسْجُدُ سجوداً وضع جبهته بالأَرض. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص204) 
أصل السجود: الخشوع و التواضع. يقال: سجد البعير: إِذا خفض رأسه ليُرْكَب. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( شمس العلومشمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم
, ج5 , ص2981) 
قيل: إِنه كان مثل السجود في الصلاة تكريماً لآدم عليه السلام، و ليس سجود عبادة، و قيل: السجود الذي أُمروا به لآدم هو الخضوع له. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( شمس العلومشمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم
, ج5 , ص2982) 
قال أبو إسحق: السجود عبادة للّٰه تعالى لا عبادة لآدم؛ لأن اللّٰه إنما خَلَق من يعقِل لعبادته. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
سَجَد يسجُد سُجُودا: وضع جبهته بالأرض. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( المحکم و المحیط الأعظمالمحکم و المحیط الأعظم
, ج7 , ص261) 
وَ لِلّٰهِ يَسْجُدُ مَنْ فِي اَلسَّمٰاوٰاتِ وَ اَلْأَرْضِ (آیه 15/سوره الرعد) 
"يخضع، يضع جبهته على الأرض خضوعا" 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( معجم الأفعال المتداولة معجم الأفعال المتداولة و مواطن استعمالها
, ص325) 
وَ اُسْجُدِي وَ اِرْكَعِي مَعَ اَلرّٰاكِعِينَ (آیه 43/سوره آل عمران) 
[سَجَدَ] سجوداً: إِذا تطامن و انحنى، و منه السجود في الصلاة. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
قيل: كان السجود في شريعتهم مقدماً على الركوع. و قيل: الواو توجب الاشتراك، و لا توجب الترتيب. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( شمس العلومشمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم
, ج5 , ص2980) 
أصل السجود: الخشوع و التواضع. يقال: سجد البعير: إِذا خفض رأسه ليُرْكَب. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( شمس العلومشمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم
, ج5 , ص2981) 
وَ اَلنَّجْمُ وَ اَلشَّجَرُ يَسْجُدٰانِ (آیه 6/سوره الرحمن) 
اَلسُّجُودُ أصله: التّطامن و التّذلّل، و جعل ذلك عبارة عن التّذلّل للّه و عبادته، و هو عامّ في الإنسان، و الحيوانات، و الجمادات، و ذلك ضربان: سجود باختيار، و ليس ذلك إلا للإنسان، و به يستحقّ الثواب، و سجود تسخير، و هو للإنسان، و الحيوانات، و النّبات. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص396) 
ذلک سجود تسخير، و هو الدّلالة الصامتة الناطقة المنبّهة على كونها مخلوقة، و أنّها خلق فاعل حكيم. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص397) 
السُّجُود اصلش، آرامش و فروتنى و اطاعت است، كه عبارت از فروتنى براى عبادت خداى و پرستش او، قرار داده شده. سجود - واژۀ عام و فراگيرى است كه در انسانها و حيوانات، و جمادات به طور عموم هست و بر دو نوع است: 1 - سجودى با اختيار، اين سجود اختيارى نيست مگر براى انسان كه بهوسيلۀ آن استحقاق و شايستگى ثواب و پاداش مىيابد . 2 - سجودى كه قهرى و طبيعى است كه هم براى انسان و هم براى حيوانات هست. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
اين سجودى است طبيعى و قهرى و دلالتى است آرام و گويا و آگاهىدهنده بر اينكه مخلوق و آفريده است و اين موجود آفريدۀ كردگار حكيم است(اينهمه نقش عجب بر در و ديوار وجود هركه فكرت نكند نقش بود بر ديوار). 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص183) 
نجم بمعنى گياه و شجر درخت است آنها نيز بخدا خضوع و تذلل ميكنند. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص229) 
معناه يستقبلان الشمس و يميلان معها حتى ينكسر الفيء. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
كل من ذل و خضع لما أُمر به، فقد سجد. ابن سيده سَجَدَ يَسْجُدُ سجوداً وضع جبهته بالأَرض. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص206) 
يقال: سجدت النخلة: إِذا مالت، و نخلٌ سواجد. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
قال الفراء في قوله تعالى: وَ اَلنَّجْمُ وَ اَلشَّجَرُ يَسْجُدٰانِ أي: يستقبلان الشمس و يميلان معها حين ينكسر الفيء. و سجود كل شيء من الحيوان و الجماد: دوران ظله. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( شمس العلومشمس العلوم و دواء کلام العرب من الکلوم
, ج5 , ص2982) 
قٰالَ أَ أَسْجُدُ لِمَنْ خَلَقْتَ طِينا (آیه 61/سوره الإسراء) 
سجده همان است كه دربارۀ ملائكه گفته شد، يعنى آيا خضوع و تذلّل كنم بر آنكس كه از گل آفريدى. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص229) 
فَاسْجُدُوا لِلّٰهِ وَ اُعْبُدُوا (آیه 62/سوره النجم) 
أي: تذللوا له [و هذا سجود اختیاری]. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
اَلسُّجُودُ أصله: التّطامن و التّذلّل، و جعل ذلك عبارة عن التّذلّل للّه و عبادته، و هو عامّ في الإنسان، و الحيوانات، و الجمادات، و ذلك ضربان: سجود باختيار، و ليس ذلك إلا للإنسان، و به يستحقّ الثواب، و سجود تسخير، و هو للإنسان، و الحيوانات، و النّبات. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص396) 
السُّجُود اصلش، آرامش و فروتنى و اطاعت است، كه عبارت از فروتنى براى عبادت خداى و پرستش او، قرار داده شده. سجود - واژۀ عام و فراگيرى است كه در انسانها و حيوانات، و جمادات به طور عموم هست و بر دو نوع است: 1 - سجودى با اختيار، اين سجود اختيارى نيست مگر براى انسان كه بهوسيلۀ آن استحقاق و شايستگى ثواب و پاداش مىيابد . 2 - سجودى كه قهرى و طبيعى است كه هم براى انسان و هم براى حيوانات هست. ¦¦ 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
يعنى: براى اللّه فروتنى كنيد [این سجود اختیاری است]. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص183) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص230) 
أَلاّٰ يَسْجُدُوا لِلّٰهِ (آیه 25/سوره النمل) 
أي: يا قوم اسجدوا. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص397) 
اَلسُّجُودُ أصله: التّطامن و التّذلّل، و جعل ذلك عبارة عن التّذلّل للّه و عبادته، و هو عامّ في الإنسان، و الحيوانات، و الجمادات، و ذلك ضربان: سجود باختيار، و ليس ذلك إلا للإنسان، و به يستحقّ الثواب، و سجود تسخير، و هو للإنسان، و الحيوانات، و النّبات. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( مفردات ألفاظ القرآنمفردات ألفاظ القرآن
, ص396) 
يعنى اى مردم براى خدا سجده كنيد. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص185) 
السُّجُود اصلش، آرامش و فروتنى و اطاعت است، كه عبارت از فروتنى براى عبادت خداى و پرستش او، قرار داده شده. سجود - واژۀ عام و فراگيرى است كه در انسانها و حيوانات، و جمادات به طور عموم هست و بر دو نوع است: 1 - سجودى با اختيار، اين سجود اختيارى نيست مگر براى انسان كه بهوسيلۀ آن استحقاق و شايستگى ثواب و پاداش مىيابد . 2 - سجودى كه قهرى و طبيعى است كه هم براى انسان و هم براى حيوانات هست. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( ترجمه مفردات راغبترجمه مفردات الفاظ قرآن
, ج2 , ص183) 
وَ اُسْجُدْ وَ اِقْتَرِبْ (آیه 19/سوره العلق) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص231) 
وَ لَهُ يَسْجُدُونَ (آیه 206/سوره الأعراف) 
سجده: سجود در لغت بمعنى تذلّل، خضوع و اظهار فروتنى است راغب گويد «اَلسُّجُودُ أَصْلُهُ اَلتَّطَامُنُ و اَلتَّذَلُّلُ» طبرسى فرموده: سجود در لغت خضوع و تذلّل است و در شرع عبارت است از گذاشتن پيشانى بر زمين. صحاح و قاموس نيز اصل آنرا خضوع گفتهاند. در شريعت اسلام سجده بر غير خدا حرام است و آن گذاشتن اعضاء هفتگانه (پيشانى، كف دستها، زانوها و سر انگشتان بزرگ دو پا) بر زمين است و اهمّ آنها گذاشتن پيشانى است. سجود مصدر و جمع ساجد هر دو آمده است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
( , ج3 , ص231) 