پروز بفتح با و واو،اصل و نصب،و فراويز جامه كه بتازى سجاف گويند، و نوعى از سبزه در غايت سبزى و طراوت،و فرزد نيز گويند،و دايرۀ لشكر از سوار،و پياده،كه پره نيز گويند،فردوسى گويد: بيت بدو گفت من خويش گر سيوزم بشاه آفريدن كشد پروزم و له: بيت همان مادرت خويش گر سيوزست ازين سوى و آنسوى ما پروزست جمال الدين گويد: بيت بتى كه مركز مه لعل آبدار كند مهى كه پروز گل مشك تابدار كند و در شاهد دو معنى اخير تأمل است. 
تم استخراج هذا الوصف آلیاً
به فتح اول و ثالث بر وزن مركز اصل و نصب و نژاد را گويند و به معنى فراويز و سجاف جامه هم هست كه به عربى عطف خوانند و گستردنى را نيز گويند كه فرش و فروش باشد كه بر خرفه و جامه از رنگهاى ديگر دوزند و جامه دورنگ درهم بافته شده را هم گويند و آن را شب‌اندرروز نيز خوانند و به معنى مرغ هم آمده است و آن نوعى از سبزه باشد در نهايت لطافت و طراوت و حلقه زدن لشگر را گويند از سوار و پياده. تم استخراج هذا الوصف آلیاً
فرهنگ فارسی برهان قاطعفرهنگ فارسی برهان قاطع
, ص199)
بفتح اول و ثالث بر وزن مركز بمعنى اصل و نسب و نژاد و كوهر آمده حكيم فردوسى كفته شعر بدو كفت من خويش كرسينورم بشاه آفريدون كشد پروزم و بمعنى فراويز جامه كه بمعنى سجاف است نيز آمده جمال الدين عبد الرّزاق اصفهانى كفته شعر بتى كه مركز مه لعل آبدار كند مهى كه پروز كل مشك تابدار كند و نوعى از سبزه كه در نهايت سبزى و حلاوت است كه آن را فريز و فرزد نيز كويند و در برهان بمعنى فرش كستردنى و پنبه و وصله نيز آورده و بمعنى سبزه كه فريز و فرزد كويند حكيم خاقانى كفته شعر پروز سبزه دميد بر نمط آبكير زلف بنفشه خميد بر غبب جويبار و ديكر بمعنى حلقه زدن لشكر چه پياده و چه سواره حكيم قطران كفته شعر سحاب كرد كُه اندر همى كشد پروز شمال كرد كل اندر همى كند پرواز تم استخراج هذا الوصف آلیاً
فرهنگ انجمن آرای ناصریفرهنگ انجمن آرای ناصری
, ص227)
بر وزن هركز فراويز و سجاف جامه و دامن و سرآستين و برهان برور دانسته و بمعنى باور فهميده كه باردار باشد و كفته كه بلغت ژند و پاژند برادر را كويند آن نيز غلط است چه بر در با دال است تم استخراج هذا الوصف آلیاً
فرهنگ انجمن آرای ناصریفرهنگ انجمن آرای ناصری
, ص168)
- [به راى مهمله و واو. بوزن مركز] سجاف باشد. مثالش حكيم خاقانى فرمايد: شعر گوى گريبان تو، گر بنمايد فروغ زرين پروز شود دامن روح الامين و بمعنى اصل و نژاد نيز آمده در نسخۀ وفائى و اين بيت فردوسى مؤيد خود آورده: بيت بدو گفت من خويش گر سيوزم بشاهى كشد بيگمان پروزم و صاحب تحفه و شمس فخرى بمعنى سجاف آورده‌اند و بهمين بيت متمسك شده‌اند و اين پر مناسبتى ندارد - و در نسخۀ ميرزا بمعنى وصله‌ها كه بر اطراف جامه دوزند از اصل ابره يا رنگ دگر. و جامۀ ملون نيز آمده . تم استخراج هذا الوصف آلیاً
فرهنگ مجمع الفرس فرهنگ مجمع الفرس
, ص230)
[اسم][فارسی]اصل و نسب.و نژاد.و فراويز.و سجاف جامه كه بتازى عطف خوانند.و فرش.و پينه و وصلۀ خرقه و جامه كه از رنگهاى ديگر دوزند.و جامۀ دو رنگ درهم بافته كه شب‌اندرروز نيز خوانند. و يك نوع سبزه كه مرغ( marq )نيز گويند. و حلقه زدن لشكر از سوار و پياده. تم استخراج هذا الوصف آلیاً
(اسم) پارچۀ پوشيدنى يا گستردنى كه پارچهاى از رنگ ديگر گرد آن دوخته باشند. سجاف. فراويز. حاشيه. پيرامون جامه و غيره. ¦¦جامۀ ملوّن كه آن را شب اندر روز گويند. ¦¦گستردنى. فرش. ¦¦پينه و وصلههايى كه بر لباس از رنگهاى ديگر دوزند. ¦¦اصل. نسب. نژاد. نوع: باپروز؛ نجيب. اصيل. ¦¦دايرۀ لشكر از سوار و پياده. پره. حلقۀ لشكر. تم استخراج هذا الوصف آلیاً
لغت نامه دهخدالغت نامه دهخدا
, ص580)
پيوند بود.فردوسى گفته است: بدو گفت من خويش گر سيوزم#كه از مام وز باب با پروزم فراويز را خاقانى گفته است: آن فراويزى و آن بازافكنى خواهد زمن#من ز جيب آسمان يك شانه‌دان آورده‌ام تم استخراج هذا الوصف آلیاً
